ال نینو: پدیدهای طبیعی با اثرات جهانی
ال نینو، که اغلب به عنوان مقصر هرگونه تغییرات غیرعادی در آب و هوا شناخته میشود، یک رویداد طبیعی آب و هوایی و فاز گرم نوسان جنوبی ال نینو (ENSO) است. در این پدیده، دمای سطح آب در شرق و مرکز اقیانوس آرام گرمتر از حد معمول میشود.
چه میزان گرمتر؟
افزایش 0.5 درجه سانتیگراد یا بیشتر در میانگین دمای سطح دریا به مدت 3 ماه متوالی، نشاندهنده آغاز یک دوره ال نینو است.
معنای نام ال نینو
ال نینو در زبان اسپانیایی به معنای "پسر بچه" یا "کودک مذکر" است و به عیسی مسیح اشاره دارد. این نام از ملوانان آمریکای جنوبی گرفته شده که در قرن هفدهم، گرم شدن آبهای ساحلی پرو در حوالی کریسمس را مشاهده کردند و آن را به نام کودک مسیح نامگذاری کردند.
چرا ال نینو رخ میدهد؟
شرایط ال نینو ناشی از تضعیف بادهای تجاری است. در حالت عادی، این بادها آبهای سطحی را به سمت غرب میرانند؛ اما وقتی این بادها ضعیف میشوند، به آبهای گرمتر غرب اقیانوس آرام اجازه میدهند به سمت شرق و قاره آمریکا جریان پیدا کنند.
فراوانی، طول مدت و قدرت دورههای ال نینو
یک رویداد بزرگ ال نینو معمولاً هر 3 تا 7 سال یک بار رخ میدهد و هر بار چندین ماه طول میکشد. در صورت وقوع، نشانههای ال نینو معمولاً در اواخر تابستان، بین ژوئن و آگوست، شروع به شکلگیری میکنند. شرایط ال نینو معمولاً از دسامبر تا آوریل به اوج خود میرسد و سپس از ماه می تا ژوئیه سال بعد فروکش میکند. این رویدادها به صورت خنثی، ضعیف، متوسط یا قوی دستهبندی میشوند.
قویترین دورههای ال نینو در سالهای 1997-1998 و 2015-2016 رخ دادند. طولانیترین دوره ال نینو ثبت شده نیز مربوط به سالهای 1990-1995 است.
ال نینو چه تاثیری بر آب و هوا دارد؟
همانطور که اشاره شد، ال نینو یک رویداد آب و هوایی اقیانوسی-جوّی است. اما چگونه آبهای گرمتر از حد معمول در دوردستهای اقیانوس آرام گرمسیری بر آب و هوا تأثیر میگذارند؟ این آبهای گرمتر، جو بالای خود را گرم میکنند که منجر به صعود بیشتر هوا و همرفت میشود. این گرمایش اضافی، گردش هادلی را تشدید میکند و به نوبه خود، الگوهای گردش هوا در سراسر جهان، از جمله موقعیت جریان جت را مختل میکند.
به این ترتیب، ال نینو باعث انحراف از الگوهای عادی آب و هوا و بارش میشود، از جمله:
- شرایط مرطوبتر از حد معمول در امتداد سواحل اکوادور، شمال غربی پرو، جنوب برزیل، مرکز آرژانتین و شرق استوایی آفریقا (در ماههای دسامبر، ژانویه، فوریه)؛ و بر فراز مناطق بین کوهستانی ایالات متحده و مرکز شیلی (ژوئن، ژوئیه، آگوست).
- شرایط خشکتر از حد معمول بر فراز شمال آمریکای جنوبی، آمریکای مرکزی و جنوب آفریقا (دسامبر، ژانویه، فوریه)؛ و بر فراز شرق استرالیا، اندونزی و فیلیپین (ژوئن، ژوئیه، آگوست).
- شرایط گرمتر از حد معمول در جنوب شرق آسیا، جنوب شرق آفریقا، ژاپن، جنوب آلاسکا و غرب/مرکز کانادا، جنوب شرقی برزیل و جنوب شرقی استرالیا (دسامبر، ژانویه، فوریه)؛ و در امتداد سواحل غربی آمریکای جنوبی و دوباره جنوب شرقی برزیل (ژوئن، ژوئیه، آگوست).
- شرایط سردتر از حد معمول در امتداد سواحل خلیج ایالات متحده (دسامبر، ژانویه، فوریه).
- دانستنی های علمی
- علم